Allerjik Kontak Dermatit

Bu durum deri ile temas eden çeşitli maddelerin sebep olduğu bir hastalıktır. Allerjik kontak dermatite neden olan maddelere allerjen denilir. Eğer bir kişi bu allerjene karşı allerjik ise, bu allerjen ile temas kaşıntı ve küçük su dolu kabarcıklara neden olur. Bu tablo ise allerjik kontakt dermatit olarak adlandırılır.

Asitler, alkali, çözücü, kuvvetli sabun ve deterjanlar genelde allerjik kontakt dermatite neden olmaz. Bu kuvvetli kimyasallar herkesin derisinde reaksiyon oluşturur. Bu maddelere irritan denilir. Bazı kimyasal maddeler hem allerjen, hem de irritan yapıda olabilir.

Dermatitin görüntüsü nasildir?

Genellikle deri kırmızı, ödemlidir ve su dolu kabarcıklar vardır. Bu kabarcıklar patlayarak, pullanma ve kabuklanma ile kaplıdır. Daha sonra deri rengi koyulaşır ve derinin kabalaşır. allerjik kontakt dermatiti diğer döküntülerden ayırmak zordur.

Nedenin saptanması

Hastanın evde veya iş yerinde derisi ile temas eden maddeler dermatoloji uzmanı tarafından sorgulanır. Bir çok kontakt dermatit, döküntünün yerleşimi ile tanınır. Bazen fizik muayene ve sorgulama ile allerjen saptanamaz, bu durumda Dermatoloji Uzmanları allerjik patch (yama) testi uygularlar. Patch test temas eden allerjeni tespit etmek için kullanılan kolay ve güvenli bir testtir. Olası allerjenin ufak bir miktarı deriye uygulanıp bantlanır ve iki gün sonra test bölgesi açılır. allerji olduğunda yama testinin uygulandığı alanda küçük kırmızı bir döküntü olur.

Sik rastlanılan allerjenler nikel, lastik, boyalar, koruyucular, parfümler ve bazı bitkilerdir.

Nikel Dermatiti

Nikel bir çok metal eşyada bulunan bir maddedir. Bir çok krom kaplı obje, hassas kişilerde reaksiyon oluşturabilecek miktarda nikel içerir.
Paslanmaz çelikten yapılan eşyalar nikel içerirler, fakat bu nikel siki bağlandığından nikel hassasiyeti olan kişiler için güvenlidir.

Nikel içeren küpeler kulak memesinde allerjiye neden olurlar ve nikel allerjisi bulunan kişilerde sıklıkla problem olurlar. Kulak delmek için kullanılan iğneler veya küpe takılması ile allerji başlar. Kulağı delmek için yalnızca paslanmaz steril iğneler kullanılmalıdır. Delme işleminden sonra en azından üç hafta nikel içermeyen küpeler kullanılmalıdır.

Kıyafetlerdeki düğme, fermuar ve klips ve benzeri metal aksesuarlar nikel içerirler ve allerjiye neden olabilirler. Nikel hassasiyeti bulunan kişiler kıyafetlerinde naylon aksesuarlar kullanmalıdır.

Nikel hassasiyeti bulunan kişilerde terleme dermatiti şiddetlendirir. Nikel içeren objelerin terli bir deriye temasından 15-20 dakika sonra deride kaşıntı başlar: Döküntü bir iki gün içinde gelişir. Eğer terleme yok ise ayni objelerin saatlerce teması herhangi bir probleme neden olmaz.

Lastik

Lastikten yapılmış ürünler sıklıkla allerjik kontakt dermatite neden olur. Lastiğe eklenen kimyasallar reaksiyona neden olabilir. Lastik, özellikle de latex kaşıntı, yanma ve kurdeşen gibi ani allerjik reaksiyona neden olabilir. Bazı kişilerde kaşıntı, gözde yaşlanma ve nadiren nefes darlığı oluşabilir. Bu durum sağlık çalışanları gibi latex eldiven giyenlerde sıktır. Lastik eldivenler eldivenin altındaki deride dermatite neden olur. Pudrasız eldivenler daha az allerjeniktir. Lastik allerjisi bulunan bir çok kadın ev işlerinde pamuk astarlı eldiven kullanmalıdır. Ayakkabılarda bulunan lastik materyaller ayaklarda allerjiye neden olabilir. Bu kişiler lastik içermeyen ayakkabılar giymelidir. Ayakkabılardaki yapıştırıcılar da probleme yola açabilir. Deri ayakkabılar da bile yapıştırıcılar kullanılır.

Saç Boyaları

Bir çok kişi saçlarını herhangi bir zorluk taşımadan boyar. Bununla beraber bazı kişiler parafenilendiamine(PPD) karşi hassastırlar. PPD kalıcı saç boyalarında kullanılan bir maddedir. Bu madde saça uygulanmadan evvel peroksit gibi bazı kimyasallar ile karıştırılır.

PPDye allerjisi bulunan kişiler kalıcı saç boyalarını kullanmamalıdır. PPD ye allerjisi olan kişilerin ¼ ü yari kalıcı boyalara karşı da allerjiktir.

PPD ye allerjik bir çok kimse kalıcı olmayan boyaları kullanmalıdır. Bununla beraber az sayıda kişi bu maddelere karşı da hassasiyet gösterebilir.

Bazı kıyafetler PPD içerirken , bazı giysiler de PPD'ye karşı çapraz reaksiyon gösteren boyalar içerebilir. Bunun sonucu olarak bu kişiler özellikle naylon ve polyester gibi sentetik maddelerden yapılmış, siyah renkteki elbiseleri giyemez.

PPD ye hassasiyet gösteren olguların %25 i PPD ile ilişkili olan ve lokal anestezi için kullanılan benzokain maddesine karşı allerjiktir.

Neomisin

Neomisin bir çok antibiyotikli krem, pomad, losyon , göz ve kulak damlaları da bulunan bir antibiyotiktir. Bazen diğer antibiyotikler ve kortizon ile kombinasyon halinde bulunabilir. Bu ilaçları herhangi bir nedenle kullanan kişilerin bazılarında allerjik reaksiyon gelişebilir.

Deri Bakin Ürünleri

Parfüm, losyon ve kozmetikler allerjik kontakt dermatite neden olabilir. Bazi kişiler kozmetik ürünlerdeki koku maddelerine hassastir. Diğer bir kısım hastalar ise kozmetik maddelere bozulmayı engellemek için konulan Koruyucu maddelere karşi allerji gelişebilir.

Koku veren maddeler karşı allerjisi olanlar kokusuz kozmetik ürünleri kullanmalıdır. Fakat kokusuz ürünler bile, içerdikleri kimyasalların kokusunu gidermek amacıyla eklenen kokuları ihtiva edebilir. Gerçekten prezervatif (koruyucu) madde içermeyen ürün çok azdır. Koruyuculara karşı olan allerji patch (yama) testi ile saptanabilir.

Kromatlar

Krom içeren kromatlar sıklıkla allerjik kontakt dermatite neden olur. Kromatlar çimento, deri, bazı kibritler, boyalar ve paslanmayı giderici ürünlerde bulunur. Bu madde ile temas, otomobil, kaynak, çimento, döküm işleri, yol yapımı işleriyle uğraşanlarda sıktır. Kromatlar açık kahve renkteki deri ayakkabı ve kıyafetlerin yapımında da kullanılır. Ayakkabı dermatitleri kromat içeren deri ürünlerinin kullanılması sonucunda oluşur.

Tedavi

Allerjik kontakt dermatiti olan kişiler aşağıdaki kurallara uymalıdırlar:

• Reaksiyona neden olan maddeden uzak kalınmalıdır. Dermatoloji uzmanları etken olan maddeler ve bunlardan korunma konusunda hastalarınıbilgilendirir.

• Allerjen maddeyi içermeyen ürünler kullanımı allerjik reaksiyon gelişimini engeller. Dermatoloji Uzmanınızdan bu ürünler hakkında bilgi alınız.